Teknokent; üniversitelerin, araştırma kurumlarının ve
sanayi kuruluşlarının aynı ortam içerisinde araştırma, geliştirme ve inovasyon
çalışmalarını sürdürdükleri, katma değerli ürünler ortaya çıkardıkları, birbirleri
arasında bilgi ve teknoloji transferi gerçekleştirdikleri; akademik, ekonomik
ve sosyal yapının bütünleştiği organize araştırma ve iş merkezidir.
Uluslararası Bilim Parkları Birliği (IASP)’nin tanımına göre, Teknopark;
bir veya birden fazla üniversite veya diğer yükseköğretim kurumu ve araştırma
merkezleri ile resmi veya faaliyet bazında ilişkili, bünyesinde bilgiye ve
ileri teknolojilere dayalı sanayi firmalarının kurulup gelişmesini teşvik etmek
üzere tasarlanmış, içinde yer alan kiracı firmalara, teknoloji transferi ve iş
idaresi konularında destek sağlayacak bir yönetim fonksiyonuna sahip, teşvik ve
mülkiyete dayalı bir teşebbüstür.
Teknokent (technopole) kavramı daha çok Fransa’da kullanılırken, ABD’de
‘Araştırma Parkı’, İngiltere’de ‘Bilim Parkı’, Uzakdoğu’da ise daha çok ‘Bilim
Kenti’ veya ‘Teknoloji Kenti’ kavramları kullanılmaktadır. 4691 Teknoloji
Geliştirme Bölgeleri Yasasında ise “Teknoloji Geliştirme Bölgesi” şeklinde tek
bir kavram kullanılmaktadır.
Türkiye’deki Teknokentler
Türkiye’de teknokent kurma çalışmaları 1980’lerde
başlamıştır. Bu çalışmalar neticesinde 1990’da, KOSGEB ile üniversitelerin
işbirliği çerçevesinde teknokentlerin ilk adımı olarak TEKMER’ler (Teknoloji
Merkezleri) kurulmaya başlanmıştır. Teknokentler ile ilgili yasal çerçeve ise,
2001 yılında 4691 sayılı yasanın yürürlüğe girmesi ile oluşturulmuştur. 4691
sayılı yasa teknokent kavramı yerine “Teknoloji Geliştirme Bölgeleri” kavramını
kullanmaktadır. Nisan 2019 sonu itibariyle 83 Teknoloji Geliştirme
Bölgesi Bakanlar Kurulu Kararı ile ilan edilmiştir. Ancak bu
83 teknokentin 63 adedi şu an için faaliyette, diğerleri geliştirme
aşamasındadır.
Rakamlarla Dünyadaki Teknokentler
Dünyadaki
Teknoketlilerin Sayısı Kuluçka
Merkezleri İle Birlikte 4000’in üzerindedir.
Bu Teknoparkların çoğu 80’li yılların ikinci
yarısında kurulmuştur.
%83’ü kar amacı gütmeyen
yapılardır. %62’si
bünyesinde kuluçka birimi barındırmakta,
%70’i kamu yatırımı ile
kurulmuş, %73’ü
arsa kiralayarak kendini idame ettirmektedir.
Teknokent şirketlerinin %51’i hizmet, %18’i sanayi
ve %26’sı Ar-Ge
şirketi olarak tanımlanmaktadır.
Teknokent
şirketlerinin %89’u
KOBİ niteliklidir.
Dünyadaki Önemli Organizasyonlar
IASP – Uluslararası Bilim Parkları
Birliği; ODTÜ TEKNOKENT’in de üye olduğu, 73 ülkede 400’den fazla
bilim/teknoloji parkının üyesi olduğu büyük bir organizasyondur.
AURP – Uluslararası
Üniversite Araştırma Parkları Birliği; Dünya çapında 700’den fazla üyesi olan
en önemli iki organizasyondan biridir.
UKSPA – 400’den fazla
üyesi bulunan İngiliz Bilim Parkları Birliği’dir.
L’association du
Technopôle – Fransız Teknokentler Birliği’dir.
Suomen Teknologiakeskusten Liitto – TEKEL- Finlandiya Bilim Parkları
Birliği’dir.
İSTANBUL TEKNOKENT ENTERTECH
2011 yılında İstanbul Üniversitesi Avcılar Yerleşkesinde faaliyete geçen İstanbul Teknokent’in temel hedefi; yenilikçi ve ileri teknoloji alanlarında faaliyet gösterecek şirketlere Ar-Ge çalışmalarını yürütebilecekleri ortam ve destek sağlamaktır. Ayrıca üniversiteler, araştırma kurum ve kuruluşları ile üretim sektörlerinin işbirliği sağlanarak, ülke sanayiinin uluslararası rekabet edebilir ve ihracata yönelik bir yapıya kavuşturulması maksadıyla teknolojik bilgi üretmek, üründe ve üretim yöntemlerinde yenilik geliştirmek, ürün kalitesini veya standardını yükseltmek, verimliliği artırmak, üretim maliyetlerini düşürmek, teknolojik bilgiyi ticarileştirmek, teknoloji yoğun üretim ve girişimciliği desteklemek, küçük ve orta ölçekli işletmelerin yeni ve ileri teknolojilere uyumunu sağlamaktır. İstanbul Teknokent Önkuluçka, Kuluçka ve Teknoloji Transfer Ofisi hizmetleriyle girişimcilik faaliyetlerini desteklemektedir. Ön kuluçka programı ile kendi işini kurmak isteyen girişimcilerin kişisel özelliklerini ortaya koymaları, gerekli bilgi ve beceriyi kazanmaları, uygulamalı olarak bu yetkinlikleri elde etmeleri sağlanmaktadır. İstanbul Teknokent Kuluçka Merkezi hizmeti ile yüksek katma değer oluşturacak Ar-Ge ve yenilik çalışmalarını ortaya çıkaran girişimcilik faaliyetlerini besleyerek model mekanizmaların oluşturulmasını ve bu süreci başarıyla tamamlayarak ticarileşen ürünlerle ülke ekonomisine katkı sağlanmasını hedeflenmektedir. İstanbul Teknokent Entertech başta biyoteknoloji, elektrik-elektronik, sağlık, bilişim, makine ve teçhizat imalatı gibi pek çok alanda faaliyet gösteren 100’den fazla girişimci firma ve 600’den fazla Ar-Ge personeli ile faaliyetlerine devam etmektedir.
| Yönetici Şirket İstatistikleri | |
| Firma Sayısı | 130+ |
| Çalışan Sayısı | 1016+ |
| Faaliyete Geçilen Yıl | 2011 |
| Kapatılan veya devam eden proje sayısı | 334 + |
Girişimci Ruhuna Sahip Öğrenciler Burada Buluşuyor
Sanayici,
akademisyen, Teknokent firmaları ve girişimcilerin ortak bir platformda
buluşturan Entertech, Nitelikli işgücüne ülke içinde istihdam oluşturmak
amacıyla öğrencilere avantajlar sunmaktadır. Üniversite öğrencileri ve
mezunları, Teknokent’ le iletişime geçerek, İstanbul Teknokent’te faaliyet
gösteren firmalarda stajyer, part time ya da tam zamanlı olarak çalışabilirler.
Bu sayede henüz öğretim hayatı devam ederken bile ilgili sektörde tecrübe
imkanına sahip olurlar.
İstanbul
Teknokent tarafından düzenlenen eğitim, konferans ve seminer gibi etkinliklerle öğrenciler,
sektörleri tanıma,. kendini geliştirme fırsatı bulurlar Bitirme ödevlerini, yüksek
lisans ve doktora tezlerini İstanbul Teknokentte faaliyet gösteren firmalar ile
işbirliği içerisinde yapabilirler. Bu sayede yapılan çalışmaların sadece teoride
kalmayıp ülkeye teknolojik değer oluşturabilecek ürünlere dönüşmesine katkı
sağlar
