İşletme eğitiminde 110 yıllık kalite ağı: AACSB nedir?

1916’da kurulan AACSB, işletme eğitiminde uluslararası kalite güvencesi sağlayan kuruluşlar arasında yer alıyor. Türkiye’de yedi üniversitenin işletme okulu bu akreditasyona sahip. Kuruluşun 2026’da yenilediği standartlar ise stratejik yönetim, öğrenci başarısı ve toplumsal etkiyi merkeze alıyor.

Üniversite ve yüksek lisans tercihlerinde uluslararası akreditasyonlar giderek daha görünür hâle gelirken, işletme eğitimi alanında sık karşılaşılan isimlerden biri AACSB. Açılımı Association to Advance Collegiate Schools of Business olan kuruluş, okulların eğitim kalitesini, kurumsal işleyişini ve gelişim kapasitesini değerlendiren bir akreditasyon sistemi yürütüyor.

AACSB’nin yaklaşımı, öz değerlendirme ile başka işletme okullarından uzmanların gerçekleştirdiği akran değerlendirmesini bir araya getiriyor. Süreçte okulun kendi misyonu, öğrenme deneyimleri, sonuçları ve sürekli iyileştirme çalışmaları inceleniyor.

AACSB’nin tarihi: 1916’dan bugüne

AACSB’nin temelleri, işletme eğitiminde ortak kalite ölçütleri geliştirmek amacıyla 1916’da ABD’de atıldı. Kuruluş, 2026’daki 110’uncu yıl açıklamasında başlangıcını 17 okulun bir araya gelmesine dayandırıyor.

İşletme alanındaki ilk standartlar 1919’da oluşturuldu. 1980’de ise muhasebe mesleğinin özel ihtiyaçlarını karşılamak üzere ayrı muhasebe standartları kabul edildi. Böylece genel işletme akreditasyonuna eklenen, isteğe bağlı bir muhasebe akreditasyonu yapısı gelişti.

Yıl Önemli gelişme
1916 AACSB kuruldu.
1919 İşletme eğitimi için ilk standartlar oluşturuldu.
1980 Muhasebe alanına özgü ek standartlar kabul edildi.
2026 Kuruluş 110’uncu yılına ulaştı; yeni küresel işletme eğitimi standartlarına geçiş başladı.

2026 düzenlemesinde standartların temmuz ayında benimsenmesinin ardından bir yıllık geçiş dönemi öngörüldü. 2026–2027 ziyaret dönemindeki okullara önceki veya yeni standartlarla değerlendirilme seçeneği tanınırken, 2027–2028 ve sonrasındaki değerlendirmeler yeni standartlara göre yapılacak.

Akreditasyon neyi gösteriyor?

AACSB akreditasyonu, bir okulun belirlenmiş kalite standartlarına uyumunun değerlendirilmesini ve bu uyumu geliştirmeyi sürdürmesini ifade ediyor. Tek bir okul modelini zorunlu tutmak yerine, kurumların farklı misyon ve koşullarını dikkate alan bir yaklaşım uygulanıyor.

Bu nedenle araştırma ağırlıklı bir işletme okulu ile bölgesel iş dünyasının ihtiyaçlarına odaklanan bir okulun birbirinin kopyası olması beklenmiyor. Her ikisinin de hedeflerini nasıl belirlediğini, kaynaklarını nasıl kullandığını ve elde ettiği sonuçları nasıl değerlendirdiğini ortaya koyması gerekiyor.

Üyelik ile akreditasyon aynı şey değil

Bir üniversitenin AACSB üyesi olması, akredite olduğu anlamına gelmiyor. Üyelik, akreditasyon başvurusunun ön koşullarından biri; akreditasyon ise ayrıca yürütülen değerlendirme sürecinin sonucu.

Kapsam da dikkatle okunmalı. AACSB, üzerinde anlaşılmış kurumu veya üniversite içindeki belirli bir akademik birimi değerlendiriyor. Üniversitenin adının dizinde bulunması, tıp, mühendislik veya hukuk gibi bütün alanlarının AACSB tarafından akredite edildiği anlamına gelmiyor. İşletme ve yönetim programlarının hangilerinin kapsama girdiği ayrıca belirleniyor.

Yeni standartlarda dokuz başlık bulunuyor

2026 AACSB Küresel İşletme Eğitimi Standartları, üç ana bölümde dokuz standardı kapsıyor:

Ana bölüm Değerlendirilen başlıklar
Stratejik yönetim Stratejik planlama; fiziksel, dijital ve mali kaynaklar; akademik ve profesyonel personel kaynakları
Öğrenci başarısı Müfredat; öğrenmenin güvence altına alınması; öğrencilerin eğitim sürecindeki ilerlemesi
Etki oluşturma Öğretimin etkililiği ve etkisi; akademik çalışmaların etkisi; toplumsal etki ve etkileşim

Bu yapı, yalnızca hangi derslerin verildiğini incelemekle sınırlı değil. Öğrencilerin hedeflenen yeterlilikleri kazanıp kazanmadığının ölçülmesini, öğretimin geliştirilmesini ve okulun toplumla kurduğu ilişkinin değerlendirilmesini de içeriyor.

Akreditasyon nasıl alınıyor?

İlk akreditasyon süreci; uygunluk başvurusu, mentorluk, öz değerlendirme raporları ve akran değerlendirme ekibinin ziyaretini içeriyor.

Okulun standartlarla mevcut durumunu karşılaştırması, gelişim planı hazırlaması ve ilerlemesini göstermesi bekleniyor. Ziyaret sonrasında değerlendirme ekibi akreditasyon, erteleme veya ret yönünde tavsiyede bulunabiliyor. Dolayısıyla başvuru yapmak ya da sürece kabul edilmek, akreditasyonun kesin olarak alınacağı anlamına gelmiyor.

Akreditasyonun korunması da düzenli incelemeye bağlı. AACSB’nin açıklamasına göre 1 Temmuz 2026’dan itibaren gerçekleştirilen ziyaretlerle birlikte sürekli iyileştirme değerlendirme döngüsü beş yıldan altı yıla geçiyor. Mevcut okulların ziyaret takvimleri için ayrıca geçiş düzenlemeleri bulunuyor.

Türkiye’de AACSB akreditasyonuna sahip okullar

Dokuz Eylül Üniversitesi’nin Temmuz 2026 tarihli açıklamasına göre Türkiye’de üç devlet ve dört vakıf üniversitesinin işletme okulu AACSB akreditasyonuna sahip. Liste şu kurumlardan oluşuyor:

Üniversite Şehir Tür İlgili işletme birimi
Bilkent Üniversitesi Ankara Vakıf İşletme Fakültesi
İstanbul Üniversitesi İstanbul Devlet İşletme Fakültesi
Koç Üniversitesi İstanbul Vakıf İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi ve İşletme Enstitüsü
Sabancı Üniversitesi İstanbul Vakıf Sabancı İşletme Okulu / Yönetim Bilimleri Fakültesi
Sakarya Üniversitesi Sakarya Devlet İşletme Fakültesi / Sakarya Business School
Özyeğin Üniversitesi İstanbul Vakıf İşletme Fakültesi ve İşletme Enstitüsü
Dokuz Eylül Üniversitesi İzmir Devlet İşletme Fakültesi

Listedeki birimler, ilgili okulları tanıtmak amacıyla belirtilmiştir; belirli bir programın kapsamı için okulun akreditasyon açıklaması ayrıca kontrol edilmelidir. Bilkent, İstanbul, Koç, Sabancı, Sakarya ve Özyeğin’in statüleri AACSB’nin okul profillerinde de yer alıyor.

Türkiye’de ilk akreditasyon Bilkent’e verildi

Bilkent Üniversitesi İşletme Fakültesi, 2006 yılında Türkiye’de AACSB akreditasyonu alan ilk işletme fakültesi oldu. Fakülte, resmî açıklamasında o tarihten bu yana akreditasyonunu koruduğunu belirtiyor.

Türkiye’deki yakın dönem gelişmelerinden biri ise Dokuz Eylül Üniversitesi İşletme Fakültesinin listeye katılması. Fakültenin açıklamasına göre 2018’de başlayan süreç, 20 Temmuz 2026’da akreditasyonla sonuçlandı.

Mart 2026’daki saha ziyaretinde dört lisans, yedi yüksek lisans ve üç doktora programı değerlendirildi. Fakülte; İşletme, İktisat, Turizm İşletmeciliği ile Uluslararası Ticaret ve İşletmecilik bölümlerinin yürüttüğü lisans ve lisansüstü programların kapsamda bulunduğunu bildiriyor.

Dünya genelinde kaç okul akredite?

AACSB’nin 9 Eylül 2026 tarihli duyurusuna göre, 71 ülke ve bölgede 1.098 akredite kurum bulunuyordu. Aynı açıklamada ek muhasebe akreditasyonuna sahip kurum sayısı 195 olarak verildi. Bu iki sayı toplanmamalı; muhasebe akreditasyonu, işletme akreditasyonuna ek bir statü.

Bununla birlikte, haber hazırlanırken erişilen resmî okul arama dizini 1.095 işletme, 194 işletme ve muhasebe kaydı gösteriyordu. Duyuru ile dizin arasındaki farkın nedeni bu sayfalarda açıklanmıyor. Bu nedenle küresel toplamı aktarırken kaynağın tarihini belirtmek gerekiyor.

Dünya listesinden örnekler

AACSB’nin resmî dizininde yer alan işletme okullarından bazıları şunlar:

İşletme okulu Konum
Harvard Business School ABD
Stanford Graduate School of Business ABD
London Business School Birleşik Krallık
INSEAD Fransa merkezli; farklı ülkelerde kampüsleri bulunuyor

Bu tablo bir başarı sıralaması veya tam liste değil; akredite okullardan örnekler sunuyor.

Tam liste, AACSB’nin resmî akredite okul dizininden incelenebiliyor. Dizin; eğitim düzeyi, program alanı, eğitim biçimi ve akreditasyon türü gibi filtrelerle arama yapılmasına olanak tanıyor.

İşletme ve muhasebe akreditasyonları nasıl ayrılıyor?

İşletme akreditasyonu, ilgili işletme eğitimi kapsamının genel kalite değerlendirmesini oluşturuyor. Muhasebe akreditasyonu ise muhasebe programları için ilave standartlar getiriyor.

Muhasebe akreditasyonu almak isteyen bir kurumun, işletme akreditasyonuna önceden sahip olması veya iki süreci eş zamanlı yürütmesi gerekiyor. Bu nedenle bir okulun muhasebe eğitimi vermesi, ayrıca AACSB muhasebe akreditasyonu taşıdığı anlamına gelmiyor.

Öğrenciler listeyi nasıl okumalı?

Akreditasyon, okulun kalite süreçlerine ilişkin önemli bir bilgi sunuyor; ancak okulları birinciden sonuncuya sıralamıyor. Üniversite tercihinde akreditasyonun yanında program içeriği, eğitim dili, ücret ve burs koşulları, akademik kadro ve mezunların kariyer yolları da değerlendirilmelidir.

Kontrolün başlangıç noktası ise açık: Üniversitenin yalnızca AACSB üyeliğini duyurup duyurmadığına, akredite okul dizininde bulunup bulunmadığına ve seçilecek programın akreditasyon kapsamına girip girmediğine bakılmalı.

PAYLAŞ
Kariyerim Dergisi, Türkiye kampüslerinin sesi ve mecrası olmak için kurulmuş üniversite ve kariyer odaklı bir dergi ve web platformudur.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here