DUNE Projesi için Kazı Çalışmaları Tamamlandı

Deep Underground Neutrino Experiment – Derin Yeraltı Nötrino Deneyi – (DUNE), üç büyük mağara kazısının tamamlanmasıyla önemli bir dönüm noktasına ulaştı ve inşaat çalışmalarının sonuna gelinmesine yönelik çok önemli bir adım atılmış olundu. Güney Dakota’daki Lead’in altında yer alan, her biri yedi katlı bir bina büyüklüğündeki bu mağaralar, DUNE’un araştırma hedefleri için hayati önem taşıyan devasa parçacık dedektörlerini barındıracak.

ABD Enerji Bakanlığı’nın Fermi Ulusal Hızlandırıcı Laboratuvarı (Fermilab) tarafından Chicago Üniversitesi ile işbirliği içinde yönetilen DUNE, evrenin temel gizemlerini çözmek için nötrino adı verilen neredeyse kütlesiz olmasından dolayı bulunması zor parçacıkların davranışlarını araştırmayı amaçlıyor. Bu gizemler arasında evrendeki maddenin bileşiminin anlaşılması, patlayan yıldızlardan kara deliklerin oluşumu ve nötrinolar ile karanlık madde arasındaki potansiyel bağlantıların anlaşılması yer alıyor.

Sekiz futbol sahası büyüklüğünde bir alana yayılan mağaralar, sıvı argonla dolu dört büyük nötrino dedektörünü barındıracak. Bu dedektörler nötrinoların etkileşimlerini kaydederek onların özelliklerine ve davranışlarına ışık tutacak.

DUNE’un dikkat çekici yönlerinden biri de nötrino tespit yöntemidir. Illinois’de 800 mil uzakta bulunan Fermilab’da üretilen bir nötrino ışınını kullanan dedektörler, kaynaktan Güney Dakota’daki yer altı tesisine kadar dünyadan geçen nötrinoları yakalayacak. Bu yenilikçi yaklaşım, nötrino ışınının yolu için özel bir tünel ihtiyacını ortadan kaldırıyor.

Kazı tamamlandıktan sonraki adımlar, dedektörlerin kurulumunu ve araştırma tesisinin operasyonel ihtiyaçlarını kolaylaştırmak için mağaraların donatılmasını içeriyor. İnşaat ekipleri 2021’den beri titizlikle yeraltında 800.000 tona yakın kayayı kazıyor.

Projenin bu aşamasının başarıyla tamamlanması, kayıp zamanlı bir kaza olmaksızın bir milyon saatten fazla çalışmayla elde edilen takdire şayan bir güvenlik geçmişiyle kazı ekiplerinin özveri ve uzmanlığının altını çiziyor. Kazıların tamamlanmasının ardından dikkatler dedektörlerin kurulumuna çevrildi ve ilk çalışır durumdaki dedektörün 2028 sonuna kadar hizmete sunulması planlanıyor.

DUNE, 36 ülkede 200’den fazla kurumdan 1.400’ün üzerinde bilim insanı ve mühendisin katıldığı ortak bir çabayı temsil ediyor. Dedektör bileşenlerinin seri üretimi başladı ve Avrupa’nın parçacık fiziği laboratuvarı CERN’de temel teknolojilerin testleri sürüyor. DUNE gerçekleşmeye yaklaştıkça, bu çığır açıcı deney aracılığıyla evrenin gizemlerini çözmeye istekli bilim insanları arasında beklentiler artıyor.

Kaynak: uchicago

Kapak Resmi: Matthew Kapust, Sanford Yeraltı Araştırma Tesisi

PAYLAŞ
Kariyerim Dergisi, Türkiye kampüslerinin sesi ve mecrası olmak için kurulmuş üniversite ve kariyer odaklı bir dergi ve web platformudur.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here