Cambridge Üniversitesi tarihinde profesörlük unvanına getirilen en genç siyah akademisyen olarak tanınan Jason Arday, akademik çalışmaları ve öz geçmişindeki bazı bilgiler hakkında başlatılan incelemenin ardından görevinden ayrıldı.
İngiliz sosyolog Profesör Jason Arday, hakkındaki intihal iddiaları ve akademik yeterliliklerine ilişkin soruların kamuoyunda geniş yankı uyandırmasının ardından Cambridge Üniversitesindeki görevinden istifa etti.
Arday, 2023 yılında 37 yaşındayken Cambridge Üniversitesine profesör olarak atanmış ve üniversite tarihinde bu göreve getirilen en genç siyah akademisyen olarak tanınmıştı. Akademisyen, istifasının derhâl yürürlüğe girdiğini açıkladı. Arday’ın Cambridge’e bağlı Jesus College’daki akademik üyeliğinden de ayrıldığı bildirildi.
Doktora tezine ilişkin intihal iddiaları
Tartışmalar, Arday’ın 2015 yılında tamamladığı doktora tezindeki bazı bölümlerin, daha önce başka bir araştırmacı tarafından hazırlanan akademik çalışmayla aynı veya büyük ölçüde benzer olduğu yönündeki iddialarla başladı.
The Times gazetesi, 24 Temmuz’da yayımladığı incelemede tezde başka bir çalışmayla “aynı ya da neredeyse aynı” olduğu öne sürülen çok sayıda bölüm bulunduğunu bildirdi. Arday ise intihal yaptığı iddiasını reddetti. Bununla birlikte doktora eğitimi sırasında yeterli akademik danışmanlık alamaması nedeniyle bazı hatalar yapmış olabileceğini kabul etti.
Cambridge Üniversitesi soruşturma başlattı
Cambridge Üniversitesi başlangıçta Arday’a destek vermiş ve iddiaların, doktora derecesini aldığı Liverpool John Moores Üniversitesi tarafından daha önce incelendiğini açıklamıştı.
Ancak üniversite, Arday’ın akademik yeterlilikleri ve fahri görevleri hakkında yeni bilgilerin ortaya çıkmasının ardından kendi soruşturmasını başlatma kararı aldı.
Cambridge Üniversitesi tarafından yapılan açıklamada, inceleme sürecinin adil biçimde yürütülebilmesi için soruşturma tamamlanana kadar konuyla ilgili başka bir değerlendirme yapılmayacağı belirtildi. The Times ise üniversitenin kararında, bazı araştırmalarda uydurulmuş veya doğrulanması mümkün olmayan verilerin bulunduğunu öne süren yeni kanıtların etkili olduğunu bildirdi.
Yardım faaliyetleriyle ilgili iddialar da gündeme geldi
İngiliz basını ayrıca Arday’ın spor etkinlikleri aracılığıyla yardım kuruluşları için 5,5 milyon sterlin topladığı yönündeki açıklamalarını da sorguladı.
Arday’ın 35 günde 30 maraton koştuğu ve altı günde yaklaşık 600 millik bir mesafeyi tamamladığı öne sürülmüştü. Arday ise söz konusu bağışların 20 yıllık bir süreçte, başka kişilerin de katkısıyla toplandığını söyledi. Bu kişilerin isimlerini gizlilik anlaşmaları nedeniyle açıklayamadığını ifade etti.
“İddiaları kabul ettiğim anlamına gelmiyor”
Arday, istifa açıklamasında akademik yaşamda eleştirinin kaçınılmaz olduğunu ancak kendisine yönelik suçlamaların bilimsel tartışmanın sınırlarını aştığını belirtti.
Sürekli devam eden iddiaların, spekülasyonların ve kamuoyu yorumlarının hem kendisi hem de yakınları üzerinde ağır bir etki yarattığını söyleyen Arday, görevinden ayrılmasının hakkındaki suçlamaları kabul ettiği şeklinde değerlendirilmemesi gerektiğini vurguladı.
Arday, kararını akademiye olan inancını kaybettiği için değil, bir insanın makul olarak dayanabileceği sınırın sonuna ulaştığı için aldığını ifade etti.
Zorlu yaşam öyküsüyle tanınmıştı
Jason Arday, Cambridge’e atanmasının ardından yalnızca akademik çalışmalarıyla değil, yaşam öyküsüyle de uluslararası kamuoyunun dikkatini çekmişti.
Disleksi, otizm ve gelişimsel gecikmeler yaşadığını belirten Arday, 11 yaşına kadar konuşamadığını, okuma ve yazmayı ise gençlik yıllarının sonlarında öğrendiğini anlatmıştı. Daha sonra akademik kariyere yönelen Arday, eğitimde eşitsizlik, ırkçılık ve siyah öğrencilerin üniversitelerde yaşadığı sorunlar üzerine çalışmalar yürüttü.
Arday’ın istifasına rağmen Cambridge Üniversitesi tarafından başlatılan soruşturmanın devam edeceği bildirildi.
