Uyku Beyindeki Toksinleri Temizlemekte Etkisiz mi?

Beynin kendini toksinlerden arındırma yeteneği gün geçtikçe azalıyor olabilir!

Geçtiğimiz on yıl boyunca neden uyuduğumuzun başlıca açıklaması, uykunun beyne toksinleri temizleme fırsatı sağlamasıydı. Ancak Imperial College London’daki Birleşik Krallık Demans Araştırma Enstitüsü’ndeki (UK DRI) bilim adamlarının yürüttüğü yeni bir çalışma, bunun doğru olmayabileceğini gösteriyor.

Farelerin beyinlerindeki toksin temizlenmesini ve beyin sıvısının hareketini ölçerek uyku ve anestezi sırasında toksin miktarının belirgin şekilde azaldığını gözlemlediler. Araştırmacılar, boyanın beynin bir bölgesinden diğerine ne kadar hızlı hareket ettiğini ve hayvanların beyinlerindeki değişimi görmek için floresan bir boya kullandılar.

Uyanık tutulan farelerle karşılaştırıldığında, boyanın temizlenmesinin uyuyan farelerde yaklaşık %30, anestezi altındaki farelerde ise %50 oranında azaldığı görülüyor.

Bu çalışmadan önce, uykunun, glimfatik sistem (merkezi sinir sisteminden atıkları temizleyen bir mekanizma) aracılığıyla gerçekleşen, beyindeki toksinlerin temizlenmesini iyileştirdiği yönündeydi. Ancak bu hiçbir zaman kesin olarak doğrulanmamıştı. Ayrıca daha önceden yapılan çalışmalar, beyindeki sıvı akışının dolaylı olarak ölçülmesine dayanıyordu.

Araştırmacılara göre son bulgular şaşırtıcı ve tam olarak ne olduğunu ve nedenini anlamak için artık daha fazla çalışmaya ihtiyaç var.

Imperial College London’da Biyofizik ve Anestezi Profesörü Profesör Nick Franks şunları söyledi: ” Yaptığımız çalışma esasen hiç beklemediğimiz bir sonuç verdi. Çünkü sonuçları elde etmeden önce bizler de uykunun beyindeki temizliği sağlayan temel unsur olduğunu biliyorduk(!). Henüz moleküllerin beyinden uzaklaştırılmasını yavaşlatan bu durumların ne olduğunu bilmiyoruz. Araştırmamızın bir sonraki adımı bunun neden oluştuğunu anlamaya çalışmak olacak.”

Imperial’daki Birleşik Krallık Demans Araştırma Enstitüsü Geçici Merkez Direktörü Profesör Bill Wisden şöyle açıkladı: “Her ne kadar toksinleri temizlemenin uykumuzun temel nedeni olmadığını göstermiş olsak da uykunun önemli olduğu tartışılamaz. Uyku bozukluğu demansla yaşayan kişilerin yaşadığı yaygın bir semptomdur, ancak bunun bir sonuç mu yoksa hastalığın ilerlemesinde itici bir faktör mü olduğunu hala bilmiyoruz. İyi bir uykuya sahip olmak, toksinleri temizlemek dışındaki nedenlerden dolayı demans riskini azaltmaya yardımcı olabilir. Çalışmamızın diğer tarafı, uyanıklık durumunda beyin temizliğinin oldukça etkili olduğunu göstermiş olmamızdır. Genel olarak uyanık olmak, aktif olmak ve egzersiz yapmak beyni toksinlerden daha verimli bir şekilde temizleyebilir.”

Araştırmacılar sonraki çalışmalarında uykunun farelerde beyindeki toksinlerin temizlenmesini nasıl azalttığını ortaya çıkarmayı ve bulgularının insanlara uygulanabilir olup olmadığını araştırmayı amaçlıyor.

 

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here